Agregat prądotwórczy jest obecnie najlepszym rozwiązaniem jeśli chodzi o rezerwowe zasilanie domu jednorodzinnego, biura czy nawet dużej firmy. Do zalet takiego rozwiązania należą prostota obsługi, praktycznie nieograniczona długość pracy (zależna od ilości paliwa), możliwość postawienia na zewnątrz, mobilność (w przypadku małych), cena korzystniejsza od rozwiązań akumulatorowych. Jeśli już zdecydujemy się na zakup agregatu, to pozostaje pytanie jaki agregat kupić i jak go podłączyć? Poniżej krok po kroku postaram się rozwiać wątpliwości jakie mogą się nasuwać.
1. Jaki agregat kupić?
W pierwszej kolejności należy zastanowić się, jakie urządzenia będą zasilane w przypadku braku zasilania z sieci. To powinno dać nam obraz jakiej mocy potrzebujemy.
Przykład: dom jednorodzinny o powierzchni 170m2, ogrzewanie gazowe, bez klimatyzacji. Zdecydowaliśmy, że przy braku zasilania chcemy korzystać ze wszystkich podstawowych urządzeń oprócz indukcji i pralki. W takim przypadku wystarczy nam agregat o mocy znamionowej około 6kW.
Kolejne pytanie jakie się nasuwa to czy agregat jednofazowy czy trójfazowy? W przypadku małych mocy (do 12kW), obciążeniu niesymetrycznym i braku urządzeń trójfazowych, najlepiej wykorzystać agregat jednofazowy. Agregat jednofazowy o mocy np. 9kVA wygeneruje nam 9kVA w sumie na wszystkich fazach. Z kolei agregat trójfazowy o mocy 9kVA wygeneruje na każdej fazie maksymalnie 3kVA. W dalszej części opiszę jak taki agregat jednofazowy podłączyć, aby w każdym miejscu instalacji trójfazowej nie brakowało zasilania.
Ważnym parametrem jest regulator AVR. Kupujmy tylko agregaty posiadające taki regulator. Jest to regulacja sinusoidy, dzięki czemu generowane napięcie wyjściowe nie stanowi zagrożenia dla urządzeń elektronicznych, a takie urządzenia obecnie mamy wszędzie. Agregaty prądotwórcze bez tego regulatora nadają się do zasilania np. urządzeń na placu budowy.
Przy wyborze agregatu musimy zdecydować się, czy agregat będzie odpalany ręcznie czy automatycznie poprzez układ SZR (Samoczynne Załączenie Rezerwy). Warto ten temat dobrze przemyśleć, ponieważ agregaty prądotwórcze z układem SZR będą droższe. Czy w naszym przypadku zasilanie rezerwowe musi załączać się automatycznie? W firmach zazwyczaj tak, ale w domach jednorodzinnych już niekoniecznie.
2. Gdzie postawić agregat prądotwórczy?
Tutaj na pewno musimy dokładnie stosować się do wytycznych producenta. Zazwyczaj jednak dwie podstawowe kwestie są takie same: agregat musi stać na twardym i stabilnym podłożu oraz musimy zapewnić odprowadzenie spalin (np. jeśli agregat stoi wewnątrz budynku). Poza tym agregaty mogą być wykonywane w obudowach, które wymagają zadaszenia lub w obudowach pozwalających na postawienie na otwartym terenie.
3. Jak podłączyć agregat prądotwórczy?
W zależności od tego na jaki agregat się zdecydujemy, mamy różne sposoby podłączania agregatu. Przed jego podłączeniem należy odpowiednio dobrać przekrój kabla zasilającego agregat. Druga istotna kwestia to wybór urządzeń/obwodów, które mają zostać zasilone przez agregat prądotwórczy w przypadku zaniku zasilania z sieci – tzw. obwody zasilania rezerwowego. Jeśli chodzi o samo podłączenie przewodów przy agregacie (skrzynka przyłączeniowa lub gniazda), to w zależności od producentów mamy różne rozwiązania. Zazwyczaj do agregatu jest dołączony schemat połączeń. Istotniejsze jest podłączenie w samej rozdzielnicy.
a) Agregat prądotwórczy odpalany ręcznie
Schemat podłączenia takiego agregatu jest przedstawiony poniżej. Na rysunku znajduje się agregat prądotwórczy trójfazowy. W rozdzielnicy głównej należy zamontować przełącznik sieć-agregat. Takie przełączniki produkuje większość producentów aparatury modułowej. Po wyłączeniu zasilania z sieci, należy odpalić agregat prądotwórczy i następnie przełączyć przełącznik sieć-agregat do pozycji „agregat”. W momencie kiedy napięcie w sieci wróci, przełączmy przełącznik na „sieć” i wygaszamy agregat.
b) Agregat prądotwórczy odpalany automatycznie – poprzez układ SZR
Schemat połączeń przedstawiony jest poniżej. Niektórzy producenci agregatów posiadają swoje układy SZR, a inni pozwalają korzystać z dowolnych dostępnych na rynku. W zależności od agregatu i układu SZR, będą różne możliwości połączenia obwodów sterowania. Obwód sterowania może być 2-, 4- lub więcej przewodowy. Wszystko zależy od producenta, dlatego w tej kwestii (jeśli chodzi o połączenie) należy się zorientować dopiero przy wyborze agregatu. System działa automatycznie. W momencie zaniku zasilania z sieci, odpala się agregat. Po osiągnięciu gotowości do obciążenia przez agregat, układ SZR przełącza źródło zasilania automatycznie na zasilanie z agregatu. Sieć zasilająca jest dla układu SZR zawsze priorytetowa. Po jej powrocie, układ SZR przełącza się na „sieć” i wysyła sygnał do agregatu w celu jego wygaszenia.
c) Agregat prądotwórczy jednofazowy w instalacji trójfazowej
Agregat prądotwórczy jednofazowy można podłączyć w instalacji trójfazowej, pod warunkiem, że zasila on TYLKO obwody i urządzenia jednofazowe. Sposób połączenia polega na zwarciu wszystkich faz zasilania na przełączniku sieć-agregat lub na układzie SZR na wejściu zasilania „agregat”. Przedstawiłem to na poniższym schemacie. Agregaty jednofazowe warto szczególnie stosować w instalacjach domowych.
Absolwent Politechniki Poznańskiej (2010). Od początku kariery zawodowej związany z branżą elektryczną i fotowoltaiką. Jeden z pierwszych inżynierów w Polsce pracujących w branży fotowoltaicznej. Posiada Uprawnienia Budowlane do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń w specjalności instalacyjnej elektrycznej oraz uprawnienia UDT w zakresie instalacji PV. Na co dzień pełni funkcje Kierownika Robót Elektrycznych oraz Inspektora Nadzoru Inwestorskiego w branży elektrycznej.








Wzorowałem się miedzy innymi na wpisie Armand:
“Czy wprowadzenie różnicówki w celu zabezpieczenia wyjścia agregatu prądotwórczego jednofazowego, który tak naprawdę ma na wyjściu L1=115V i L2=115V zamiast N, powinno sprowadzać się do połączenia na wejściu PE z np. L2? Takie rozwiązanie podaje p. Edward Musiał z Politechniki Gdańskiej w swoim art. “Ochrona przeciwporażeniowa w instalacjach zasilanych z zespołów prądotwórczych spalinowo-elektrycznych”. Podobne rozwiązanie jest opisane w instrukcjach agregatów polskiej firmy Fogo.”
Agregaty są bardzo potrzebne w dzisiejszych czasach. Bez nich naprawdę ciężko jest funkcjonować.
Witam serdecznie
Kupiłem agregat Fogo 4001 ise, używam sporadycznie do zasilania przez przedłużacz narzędzi.
Teraz chciałbym wpiąć agregat w sieć domową TN-S za pomocą przełącznika sieć – agregat.
Czy dobrze rozumiem, że mam dwie możliwości.
1. Mam na wyjściu L1=115V i L2=115V. Podłączam L1 do przewodów fazowych na wyłączniku (mostkuję trzy fazy), L2 do N na wyłączniku. Tylko w domu w gniazdkach też na N będzie 115V. Zacisk uziemienia agregatu podłączam do PE sieci domowej.
2. Mam na wyjściu L1=115V i L2=115V. Podłączam np L2 do PE i dalej na N wyłącznika ?. L1 do przewodów fazowych na wyłączniku (mostkuję trzy fazy) Zacisk uziemienia agregatu podłączam do PE sieci domowej.
3 Który sposób jest lepszy?
4. Spotkałem się z różnymi opiniami co do uziemienia agregatu. Jedni mówią podpiąć pod PE, a drudzy mówią nie podpinać do PE tylko wbić szpilkę do ziemi i podłączyć do uziemienia agregatu. Która metoda jest odpowiednia?
5. Za wyłącznikiem sieć-agregat będzie wyłącznik różnicowoprądowy, czy będzie zabezpieczał sieć domowa przy pracy agregatu?
Cześć, a zastanów się, co się dzieje z ładunkami elektrycznymi w obwodzie przy połączeniu z ziemią, domowa instalacja prawidłowo wykonana ma połączenie z uziemieniem. cześć wb
nie pomogłeś
Witam serdecznie
Mam do Pana pytanie podział PEN został zrobiony w skrzynce pomiarowej i od tej skrzynki pomiarowej około 2m do rozdzielni głównej prowadzi 5 żyłowy kabel 10m2 myślałem nad zastosowaniem przełącznika sieć-agregat w głównej rozdzielni ale nie mam za dużo miejsca zastanawiam się czy taki przełącznik ma sens w zastosowaniu przecież można wyłączyć wyłącznik przedlicznikowy główny jeśli nie ma prądu w sieci i odpalić agregat prądotwórczy i sieć domowa będzie zasilana.
Takie połączenie będzie niezgodne z przepisami. Połączenie musi być wykonane tak, żeby nie istniała fizyczna możliwość załączenia obu źródeł. Przełącznik sieć-agregat na to pozwala. Zawsze można obok rozdzielnicy głównej zamontować mniejszą rozdzielnię, w której umieszczony będzie przełącznik.
Mam do Pana jeszcze pytanie jaki typ przełącznika sieć-agregat zastosować trzy polowy czy cztero polowy ponieważ czy powinien być rozłączony przewód neutralny z sieci przez taki przełącznik cztero polowy.
Ja bym zastosował czteropolowy
Witam. Mam pytanie podłączając agregat do instalacji domowej czy konieczne jest na wyjściu agregatu połączenie np. L2 z PE tak jak opisuje to Armand czy nie, jeżeli wszystko działa bez takiej modyfikacji?
Będzie działać. To połączenie stosuje się w celu zwiększenia ochrony przeciwporażeniowej. Najlepiej jednak odnosić się do instrukcji producenta agregatu.
Witam. Należy również dodać że spora liczba agregatów nadaje się tylko do pracy w sieci izolowanej i nie nadają się do podłączania do instalacji wewnętrznej budynku. Urządzenia należy tylko zasilać bezpośrednio z gniazda agregatu,
Czy możesz wysłać jakiś przykład?
Czy wprowadzenie różnicówki w celu zabezpieczenia wyjścia agregatu prądotwórczego jednofazowego, który tak naprawdę ma na wyjściu L1=115V i L2=115V zamiast N, powinno sprowadzać się do połączenia na wejściu PE z np. L2? Takie rozwiązanie podaje p. Edward Musiał z Politechniki Gdańskiej w swoim art. “Ochrona przeciwporażeniowa w instalacjach zasilanych z zespołów prądotwórczych spalinowo-elektrycznych”. Podobne rozwiązanie jest opisane w instrukcjach agregatów polskiej firmy Fogo.
Bardzo dobre rozwiązanie
Czy agregat nie powinien mieć oddzielnego uziemienia poprzez wbicie szpilki w okolicy urządzenia .
Z rysunku wynika iż PEN jest podpięte bezpośrednio z rozdzielni do agregatu czy w takim układzie nie nastąpi cofka napięcia do sieci przez kabel PEN?
W obrębie jednego budynku wszystkie elementy przewodzące dostępne powinny być połączone systemem połączeń wyrównawczych ochronnych. Muszą mieć zawsze ten sam potencjał równy potencjałowi ziemi. Jest to zasada ekwipotencjalizacji. Nie wolno tworzyć „wysp” czyli uziemiać osobno jakichś elementów ponieważ powstaje wtedy różnica potencjałów pomiędzy nimi, a innymi elementami przewodzącymi dostępnymi.
Na rysunku przewód PE jest prowadzony bezpośrednio, nie PEN. Jednak gdyby to był układ TNC, nie przecinamy wyłącznikiem przewodu PEN. Nie ma wtedy też obawy, że prąd z agregatu popłynie do sieci, ponieważ przepływ prądu następuje tylko przez obwód zamknięty. Poza tym przewód PEN jest uziemiony.
Wynika z tego ze przy układzie sieci TN-S przewód PE można podłączyć bezpośrednio do agregatu .
I błędem jest gdy agregat zasila wydzielone i odseparowane obwody symetryczne (dwuprzewodowe) w których oddzielne uziemienie jest dołączone do własnego uziomu roboczego przy tablicy wyłącznika głównego (i głównego różnicowego).
A agregat jest uziemiony przez podłączenie go do szyny uziemionej wchodzącej do skrzynki z licznikami stojącej na posesji w linii ogrodzenia .
I lepiej będzie jak cały obwód łącznie z agregatem zostaną uziemione i podłączone tylko do jednego uziemienia.
Znacznie lepiej przemawiają rysunki, schematy niż opisy słowne 😉
Witam,
Jeśli chodzi o dywagacje na temat połączeń przy zasilaniu z sieci w układzie TN-C
:
W przypadku kiedy wewnętrzna linia zasilająca jest w układzie TN-C (kabel 4 żyły), robimy podział w rozdzielnicy głównej domu – TN-C-S i dalej mamy sieć TN-S, czy jest sens stosowania przełącznika sieć-agregat-0 4P ? Nie wystarczy 3P ? Jeżeli i tak mamy fizycznie połączoną szynę PE i N w rozdzielnicy ?
W takiej sytuacji możemy połączyć agregat z gniazdem 3f również kablem/przewodem 4 żyłowym łącząc punkt neutralny uzwojeń prądnicy z obudową agregatu.
Schemat z pkt C wyglądałby by tak, że przewód PEN byłby połączony tak jak PE na rysunku, przełącznik byłby trójpolowy z przewodami fazowymi, a podział pomiędzy PE i N następowałby za szynami rozdzielnicy głównej.
Zgadza się.
Bardzo dziękuję za odpowiedź,
Pozdrawiam
Wojtek
Wszystko jest OK jeżeli układ sieci jest TN-S. Ale w jak to jest układzie sieci TN-C ?
Chodzi o rozłączanie przewodu PEN. Jak się ma praktyka do przepisów?
Bez problemu można połączyć układ bez rozłączania przewodu PEN
Poza aspektami generowania prądu jak i jej jakości agregaty musimy kategoryzować pod kątem oszczędności. Szczególnie te tanie agregaty są prądożerne i strasznie śmierdzą. A widmo blackoutu zimowego jest coraz większe. To co obecnie się dzieje na świecie jest bardzo podobne do tego co opisał Marc Elsberg w swojej książce “Blackout”. Bo co z tego że mamy agregat jak nic nim nie zasilimy bo nie mamy paliwa 🙂